PARKINSON?  I CO DALEJ?!

Choroba Parkinsona jest to postępująca zwyrodnieniowa choroba układu nerwowego. Dotyka osób starszych – ok. 2/3 chorych ma powyżej 65 lat, choć zdarzają się też przypadki zachorowań przed 50 rokiem życia.

Jest to choroba postępująca powoli i podstępnie, prowadzi do stopniowego zmniejszenia sprawności ruchowej, jak również intelektualnej. Choroba Parkinsona z roku na rok stanowić będzie coraz poważniejszy problem, tym bardziej, że współczesna medycyna nie zna na nią przyczynowego lekarstwa.

Objawy choroby Parkinsona pojawiają się dopiero, gdy obumrze ok. 80% komórek wytwarzających dopaminę. Pomimo tego, że choroba Parkinsona znana jest od lat, do tej pory nie wiadomo, co jest jej przyczyną.

 

Objawy:

  • Objawy podstawowe choroby Parkinsona:
  • spowolnienie ruchów w czasie chodzenia (jeden z pierwszych objawów parkinsonizmu), wstawania, siadania. Spowodowane jest to opóźnieniem wysyłania przez mózg sygnałów do mięśni.
  • drżenie rąk w spoczynku, we śnie,
  • ocieranie kciuka o palec wskazujący (tzw. ruch „liczenia pieniędzy” lub „kręcenia pigułek”),
  • sztywne mięśnie
  • ból mięśni, zwłaszcza w czasie ruchu.
  • sztywnienie twarzy (tzw. maskowata twarz),
  • mowa staje się bełkotliwa, niewyraźna,
  • drobne, nieczytelne pismo
  • trudności w połykaniu.
  • we wczesnym stadium problemy z równowagą.

„Chód Parkinsona” chodzenie z opuszczoną głową, opuszczonymi ramionami, brak kołysania ramion, powłóczeniu nogami i postawie wychylającej się do przodu i do tyłu w nienaturalny sposób.

 

Drugorzędne objawy choroby Parkinsona:

  • częste zatwardzenia spowodowane brakiem kontroli nad jelitami i pęcherzem moczowym,
  • problemy z połykaniem pokarmu i śliny. W związku z ich cofaniem się do ust, osoby chore na parkinsonizm kaszlą, duszą się i ślinią,
  • niepokój, depresja,
  • zahamowanie zdolności motorycznych, co objawia się mówieniem szeptem, niewyraźnym pismem oraz spowolnioną reakcją na zadane pytanie,
  • nadmierne ślinienie,
  • pocenie,
  • wysuszenie skóry na twarzy i głowie.

Choroba rozwija się powoli, prowadząc do coraz większej niesprawności. Chorzy umierają zazwyczaj z powodu powikłań wywołanych unieruchomieniem, takich jak zapalenie płuc czy zator tętnicy płucnej.

 

Rady dla opiekuna:

Wspieraj podopiecznego, wykazuj się zaangażowaniem, staraj się stworzyć atmosferę zaufania, tak żeby twój podopieczny wiedział, że może liczyć na twoją pomoc. Chwal go za każdy, najmniejszy nawet sukces w samoobsłudze.

W początkowej fazie choroby występuje drżenie pojawiające się pod wpływem emocji. Można je zminimalizować likwidując czynnik je wywołujący. Na przykład podczas wykonywania czynności precyzyjnych takich jak zapinanie guzików czy wiązanie sznurowadeł, drżenie może się nasilić poprzez stres wywołany presją czasu. Dlatego też należy dać podopiecznemu tyle czasu ile potrzebuje na wykonanie tych czynności. Nie należy starać się go wyręczać w wykonywanej

czynności (chyba, że sam o to poprosi).W momencie, gdy drżenie się już pojawi, można zastosować znane metody relaksacyjne (głębokie, wolne oddychanie).

W przypadku drżenia wyrażonego jednostronnie chory może przytrzymać drżącą rękę – ręką zdrową.

Przekonuj podopiecznego o konieczności utrzymywania regularnej aktywności ruchowej. Ćwiczenia oddechowe i rozciągające powinny być zlecone przez rehabilitanta. Rehabilitacja to najczęściej ćwiczenia sprawności manualnej, ćwiczenia stóp, ramion, postawy i chodu. Ponieważ osoby cierpiące na parkinsonizm mają kłopoty z połykaniem, należy wprowadzić dietę półpłynną, papkowatą. Karm podopiecznego powoli, usadź go wygodnie, zawsze miej pod ręką ligninę.

Pamiętaj: Osoba z chorobą Parkinsona, szczególnie w niższym przedziale wiekowym, to nadal ten sam zaradny i myślący człowiek.

 

 

 

źródła:

  •  Krzyżowski. J „Psychogeriatria”.W-wa 2005
  •  Wieczorowska-Tobis K., Talarska D., „Geriatria i pielęgniarstwo geriatryczne”. W-wa 2008
  •  portal.abczdrowie.pl